Festiwal 7XGospel 2011 – Muzyka bez granic

Z końcem września miasto pod Wawelem, wakacyjna wieża Babel trochę zmniejsza gorączkę. Dzieci poszły
do szkoły – jedne z radością, inne z odrazą, jeszcze inne, powtarzające klasę z ciekawością, jacy będą nowi koledzy i koleżanki. Część studentów walczy z sesją poprawkową, więc mniej czasu spędzają na ulicy – tam gdzie uciechy i używki. Nawet smok wawelski rzadziej zieje ogniem, bo musi odmalować pieczarę i zrobić owocowe weki na zimę. Bywalcy zagranicznych wczasów all inclusive wróciwszy z wypoczynku zaczynają mówić o jesieni
i wydaje im się, że reszta roku minie tutaj szybko, rutynowo i bez wielkich wydarzeń godnych „Kroniki Wincentego Kadłubka”.

Nic bardziej mylnego! Chociaż znowu nie dostaliśmy się do Ligi Mistrzów, chociaż pewna gwiazda muzyki pop, słynąca z wysokiego IQ i siarczystego języka odwołała koncert na Rynku bo rozważa wstąpienie do zakonu klarysek, chociaż znowu wybieramy do Sejmu spośród niezmiennie tych samych partii, które wcześniej zdążyły nas rozczarować – Kraków jesienią „wart jest mszy”.

Z wielu powodów – tu wymieńmy jednak tylko jeden, szczególnie nam bliski czyli VI Festiwal 7XGospel,
który potrwa między 10 a 23 października 2011 roku. Jego wcześniejsze odsłony konsekwentnie zmierzały
do stworzenia wyrazistej i cenionej marki w krakowskiej ofercie wydarzeń kulturalnych. Chociaż zdobycie
jak największej widowni i rozgłosu jest zawsze naturalnym celem takich przedsięwzięć, organizatorzy 7XGospel nigdy nie ulegli pokusie, by komercyjną socjotechniką zabiegać o sukces medialny. Zamiast rywalizować z innymi pomysłami na kulturę muzyczną, pozostają wierni idei, zrodzonej 12 lat temu, zakładającej bezinteresowne przybliżanie nam globalnego już fenomenu, jakim jest chrześcijańska pieśń religijna Afroamerykanów. Od roku 1999 Kraków gości jej najwybitniejszych twórców ze wszystkich stron świata ale też coraz liczniejsze grono krajowych wykonawców, zainspirowanych do współudziału i poszukujących własnego „białego” sposobu
na czarną sztukę.

Kolejne spotkania, najpierw pod nazwą Warsztaty Muzyczne, potem Tydzień Muzyki Gospel, wreszcie Festiwal… wyznaczały stopniowy rozwój formuły, wzbogacanej o nowe składniki, często eksperymentalne,
choć zawsze służące głównemu przesłaniu Dobrej Nowiny, głoszonej radosnym śpiewem.

Obecny program także jest wypadkową tradycji wyrosłej na pierwszych Warsztatach oraz zdobytych doświadczeń i zgodnie ze swoją logiką zawiera dodatkowo element całkowicie nieznany, próbę stworzenia nowej jakości, opartej o wyjątkowy pomysł zatytułowany Muzyka bez granic. Jest to hasło wywoławcze dla dużo szerszego tematu niż można by się spodziewać, rozumiejąc je dosłownie. „Granice” bowiem występują wszędzie tam,
gdzie rozgrywa się nasze życie, są zjawiskiem wielopłaszczyznowym, pojęciem, z którym spotykamy się częściej niż nam się wydaje. Wybrane hasło nowego projektu nieprzypadkowo stało się myślą przewodnią całego najbliższego festiwalu. Oto mianowicie muzyka Gospel, jej uwodzicielska siła ma być pretekstem, narzędziem
do przełamania najróżniejszych granic krępujących codziennie tysiące ludzi, ich wolność zewnętrzną
i wewnętrzną, ich marzenia, emocje, zamiary.

Jeszcze niedawno tytułowe słowo kojarzyło się nam Polakom najbardziej w kontekście opresyjnej geopolityki, przestrzennego zamknięcia, grubych linii na mapie i zasieków, dzielących naturalny krajobraz. Dzisiaj te widzialne zapory powoli znikają, ale wokół mnożą się inne, może nawet trudniejsze do sforsowania. Trudno zdać sobie sprawę jak wielu ludzi wokół zaznaje ograniczeń szczególnie dotkliwych, bo spowodowanych brakiem wiary,
że coś może się zmienić. To ludzie „wykluczeni” poza resztę społeczeństwa, nieobecni, pozbawieni głosu.
Oni właśnie są adresatem międzynarodowego projektu Warsztaty Grundtvig Music Beyond Limits,
gdzie słowo limits należałoby tłumaczyć jako „wykluczenie”.

Ma ono wiele twarzy i nie sposób ich wszystkich wymienić. Bywa, że ulegamy na przykład stygmatowi wieku, zderzeni z wszechobecnym kultem młodości; kiedy indziej wstydzimy się bezrobocia i odmawiamy sobie zawodowej użyteczności wobec braku uczelnianego dyplomu; często choroba psychiczna lub somatyczna odbiera nam chęć spotkania drugiej osoby i ucina komunikację, boimy się więc okazywać uczucia, gdyż mogą one zranić kogoś albo nas samych; jeśli jesteśmy stosunkowo biedni, nie oczekujemy żadnego otwarcia na świat
czy uśmiechu losu, jeśli nasz życiorys pozbawiony jest okazałych wygranych, a cielesność daleka
od powszechnego ideału – samoocena wyklucza jakiekolwiek uznanie spoza najbliższego kręgu rodziny i ostatnich przyjaciół. Tych kilka przykładów zaledwie sygnalizuje zagadnienie, zbyt obszerne, aby kusić się tutaj
o jego prawdziwy opis.

Ważne natomiast, że choć garstka osób „wykluczonych” zamieszkujących Europę otrzyma dzięki inicjatywie Warsztaty Grundtvig Music beyond limits szansę wypłynięcia na szersze wody. Być może obudzą oni zdolności,
o które sami się nie podejrzewali, nawiążą cenne przyjaźnie, zasmakują życia wśród ludzi, zechcą rozwijać uśpione talenty – krótko mówiąc: powiedzą NIE granicom. Szansa sama zapuka do ich drzwi, wystarczy,
jeśli zechcą ją przyjąć. Zaproszenie na Międzynarodowe Warsztaty Muzyka bez granic zapewni 16 gościom zagranicznym oraz 6 Polakom bezpłatny przyjazd do Krakowa, wygodne zakwaterowanie, wyżywienie i przede wszystkim wspólną naukę pieśni gospel pod kierunkiem znakomitych artystów. Projekt zakończy wspólny koncert uczestników 20 października w kościele Św. Marcina.

Hasło Międzynarodowych Warsztatów objęło zresztą cały 7XGospel 2011, którego program został ułożony
według klucza tematycznego, tak aby różni odbiorcy mogli znaleźć coś dla siebie.

Dla wszystkich złaknionych śpiewania razem z mistrzami obowiązkowym wydarzeniem będą tradycyjne
13. Warsztaty Gospel, w dniach 15 – 16 października, uwieńczone jak zawsze koncertem wielkiego chóru wszystkich uczestników. Od zeszłego roku ich uzupełnieniem są intensywne Warsztaty Wokalne dla małych grup o większym doświadczeniu, gdzie instruktorzy sięgają po trudniejsze utwory i środki wyrazu. Zajęcia trwają 5 dni, 10 – 14 października i oczywiście zakończą się muzycznym popisem (Koncert My Life, My Love, My All 
14 października, klub Masada).

Trochę inaczej niż klasyczne koncerty zapowiada się Koncert Uwielbienia (15 października). Jego formuła opiera się na idei modlitwy śpiewem, w którym nie chodzi o głosową doskonałość a o rozmowę z Bogiem.

Tak jak przez ostatnie 2 lata – ważnym miejscem dla Festiwalu będzie znowu Galeria Krakowska, goszcząca
go między 20 a 23 października. Dni Gospel w Galerii Krakowskiej. Każdy kolejny dzień wiąże się tu z inną propozycją: czwartek upłynie pod znakiem otwartego dla wszystkich happeningu plastycznego Stań się częścią Festiwalu 7XGospel czyli symbolicznego zapisu emocji i wrażeń, wywołanych spotkaniem z muzyką gospel; piątek to ukłon w stronę nastolatków, ceniących popping, scratching i beatbox – podczas warsztatów Gospel Inaczej dostaną oni szansę grania oraz tańczenia obok zawodowych DJ’ ów i popperów oraz cennej nauki
na poważnym sprzęcie; sobota poświęcona jest maluchom z rodzicami, a skusić mają ich uśmiechnięci instruktorzy, scena z czynnym mikrofonem, ogródek pełen tektury do robienia instrumentów oraz zabawa
w malowanie twarzy – hasło dnia: Gospel dla Dzieci powinno uchronić nas od pomyłek, ale na wszelki wypadek organizatorzy przyjęli zasadę, że jeden maluch może wprowadzić jedną osobę towarzyszącą. Kiedy dzieci wreszcie pójdą spać, późno wieczorem nastąpi ważna kulminacja Dni Gospel w Galerii Krakowskiej, czyli nocny koncert Gospel Nocą, którego gwiazdą będą Colin Vassell i jego chór Nu Revelation Singers prosto z Londynu.
I wreszcie niedziela z zachętą by przeżywać Gospel Rodzinnie, dzień dla związków jedno- i wielopokoleniowych, dla dużych i małych, starych i młodych; tego dnia szczególnie przyda się sportowy duch i umiejętność działania zespołowego, gdyż rodziny wezmą udział w grze terenowej, obejmującej całą Galerię Krakowską i zamykającej 14 dniowy Festiwal 7XGospel 2011.

Przed nami dwa tygodnie niezwykłych spotkań z muzyką pełną wiary i optymizmu. Poprowadzą je Tula Lynch, Paulina Kapnik, Brian Fentress, Colin Vassell, Dobry Kick, MuzaMan, Kapelusz Crew i inni, udział wezmą setki chórzystów, publiczność i wolontariusze – każdy jednak po swojemu zrozumie co to dla niego znaczy i skąd przyszła inspiracja.